Artikel

De Europese vaccinatiestrategie ten dienste van big pharma

Marc Botenga

—30 september 2021

In tegenstelling tot de triomfantelijke persberichten heeft de Europese aanpak de pandemie in feite verlengd. En deze voortdurende verlenging maakt haar steeds gevaarlijker.

In april 2020, midden in de eerste golf van Covid-19, doet de voorzitter van de Europese Commissie, Ursula Von der Leyen, een cruciale belofte: het toekomstige vaccin zal een universeel goed zijn. Op 1 mei krijgt zij de steun van de Duitse bondskanselier Angela Merkel, de Franse president Emmanuel Macron en de Italiaanse premier Giuseppe Conte. Hun in de pers gepubliceerde oproep lijkt glashelder: “Als we een vaccin kunnen ontwikkelen dat door de wereld voor de wereld wordt geproduceerd, dan zal dit een mondiaal gemeenschappelijk goed zijn dat uniek is voor de 21e eeuw. Samen met onze partners zetten wij ons in om het voor iedereen beschikbaar, toegankelijk en betaalbaar te maken.”

De belofte van het vaccin als gemeenschappelijk goed

De belofte om van het vaccin een gemeenschappelijk goed te maken, wordt gedaan onder druk van een bevolking die al maanden thuis opgesloten zit en een economie gegijzeld door de grillen van de pandemie. De belofte is niettemin van cruciaal belang vanuit een mondiaal gezondheidsperspectief. In een pandemie is niemand veilig, zolang niet iedereen beschermd is. Virusvarianten zijn daar de meest tragische illustratie van. Hoe meer en hoe langer het virus circuleert, hoe groter de kans op varianten. In maart 2021, bleek uit een peiling van de People’s Vaccine Alliance dat twee derde van 77 ondervraagde epidemiologen uit 28 landen van mening was dat we nog hooguit een jaar hebben voordat Covid zodanig muteert dat er nieuwe vaccins nodig zijn. En die varianten kennen geen grenzen.

Indien het vaccin niet succesvol is, gaat het geld dat de onderneming middels de vooraankoopcontracten heeft binnengeharkt, grotendeels verloren.

Vaccins zouden sneller moeten circuleren dan het virus om het virus te kunnen verslaan. Het mondiale karakter van een pandemie maakt dat we zo snel mogelijk een enorme hoeveelheid vaccins moeten produceren. Alle obstakels voor vaccinproductie moeten dus opgeheven worden. Intellectuele eigendomsrechten, van patenten tot bedrijfsgeheimen, zijn een belangrijk obstakel. Ze geven één of enkele bedrijven een monopolie op het vaccin. Die bedrijven zijn dan vrij te beslissen hoeveel ze produceren en aan welke prijs ze verkopen. Intellectuele eigendomsrechten vormen zo een rem op snelle opvoering van de productie. Zo maken ze vaccintekorten ook onvermijdelijk, gezien geen enkel bedrijf vandaag voldoende productiecapaciteit heeft voor de hele wereld. Door deze intellectuele eigendomsrechten op te heffen en de vaccintechnologie te delen zou integendeel elk bedrijf dat daartoe bereid en in staat is, het vaccin kunnen produceren.

Sorry, dit artikel is alleen voor leden. Inschrijven of Login als u al een account hebt.